O PRAVNOJ ZAŠTITI I PREVENCIJI DJECE KAO ŽRTAVA SEKSUALNOG UZNEMIRAVANJA U BOSNI I HERCEGOVINI (I deo)
OGLEDI BOSNA I HERCEGOVINA
UDK:343.85:343.541-053.2/.6(497.6)
COBISS.SR-ID 70548745
O PRAVNOJ ZAŠTITI I PREVENCIJI DJECE KAO ŽRTAVA SEKSUALNOG UZNEMIRAVANJA U BOSNI
I HERCEGOVINI
(I deo)
* Prof. dr Azra Adžajlić-Dedović, redovni profesor Fakulteta za kriminalistiku, kriminologiju i sigurnosne studije Univerziteta u Sarajevu
** Prof. dr Marina M. Simović, sekretar Ombudsmana za djecu Republike Srpske, vanredni profesor, Fakultet pravnih nauka Univerziteta „Apeiron” Banja Luka.
Rezime: Pod nasiljem i zlostavljanjem podrazumjeva se svaki oblik jednom učinjenog, odnosno ponavljanog verbalnog ili neverbalnog ponašanja koje ima za posljedicu stvarno ili potencijalno ugrožavanje zdravlja, razvoja i dostojanstva ličnosti djeteta i učenika ili zaposlenog. Nasilje i zlostavljanje može da se javi kao fizičko, psihičko (emocionalno) i socijalno. Osim navedenih oblika, nasilje i zlostavljanje prepoznaje se i kroz: zloupotrebu, seksualno nasilje, eksploataciju djeteta i učenika, elektronsko nasilje i dr. Seksualno nasilje i zlostavljanje je ponašanje kojim se dijete i učenik seksualno uznemirava, navodi ili primorava na učešće u seksualnim aktivnostima koje ne želi, ne shvata ili za koje nije razvojno dorastao ili se koristi za prostituciju, pornografiju i druge oblike seksualne eksploatacije. Autori u radu analiziraju, između ostalog, dokazivanje odgovornosti za izvršeno seksualno uznemiravanje i značenje termina osjetljivi svjedoci ukazujući da seksualno vaspitanje djece mora biti oplemenjeno etičkim, psihološkim i društvenim aspektima odnosa među polovima. Nažalost, roditelji i vaspitači ne raspolažu dovoljnim znanjem o seksualnom vaspitanju djece. Pri tome, skladni porodični odnosi trebali bi biti prvi uslov pozitivnog vaspitanja, predstavljeni kroz jednaku raspodjelu dužnosti i obaveza između oca i majke, ali i uz uzajamnu obzirnost i pomoć i njihovo međusobno poštovanje.
Ključne riječi: djeca, seksualno uznemiravanje, osjetljivi svjedoci, pravna zaštita.
Rješenje o otkazu ugovora o radu zbog smanjenja broja izvršilaca na radnom mjestu
SUDSKA PRAKSA CRNE GORE
Rješenje o otkazu ugovora o radu zbog smanjenja broja izvršilaca na radnom mjestu
Nezakonito je rješenje o otkazu ugovora o radu zbog smanjenja broja izvršilaca na radnom mjestu, ako zaposlenom nije dostavljeno upozorenje o otkazu ugovora o radu i nije mu ostavljen rok od najmanje pet dana da se izjasni na navode poslodavca o postojanju uslova za otkaz ugovora o radu.
Naknada štete zbog lekarske greške
OBLIGACIONO PRAVO
Naknada štete zbog lekarske greške
Za odgovornost za naknadu štete zbog lekarske greške potrebno je da se utvrdi postojanje lekarske greške, kao i uzročno-posledična veza između učinjene lekarske greške i nastale štete, postojanje odgovornosti lekara za učinjenu grešku, odnosno da li bi do štete došlo da se lekar ponašao u skladu sa zahtevima medicinske struke.
Ovlašćenje za podnošenje zahteva za zaštitu zakonitosti
PREKRŠAJNO PRAVO
Ovlašćenje za podnošenje zahteva za zaštitu zakonitosti
U prekršajnom postupku zahtev za zaštitu zakonitosti može podneti samo Republički javni tužilac, a ne okrivljeni i njegov branilac.
Nezakonit dokaz i bitna povreda odredaba krivičnog postupka
KRIVIČNO PRAVO
PROCESNO PRAVO
Nezakonit dokaz i bitna povreda odredaba krivičnog postupka
Kada prvostepeni sud odbije optužni predlog OJT jer nalazi da predmetno delo nije krivično delo, a odluku je zasnovao na službenim beleškama o obavljenim razgovorima sa građanima, koje su maloletna oštećena i njen zakonski zastupnik dali u policijskoj upravi, učinjena je bitna povreda odredaba krivičnog postupka.
Odlučivanje o načinu održavanja kontakata između dece i roditelja koji ne vrši roditeljsko pravo
PORODIČNO PRAVO
Odlučivanje o načinu održavanja kontakata između dece i roditelja koji ne vrši roditeljsko pravo
Prilikom odlučivanja o načinu održavanja kontakata između dece i roditelja koji ne vrši roditeljsko pravo, sud je dužan da se rukovodi najboljim interesom deteta, pri čemu mišljenje centra za socijalni rad nije jedini osnov za odluku ili izmenu odluke u pogledu načina održavanja ličnih kontakata između dece i roditelja, ukoliko sud proceni da predlog centra nije u najboljem interesu deteta.
Rešenje kojim se tužba smatra povučenom
PROCESNO PRAVO
Rešenje kojim se tužba smatra povučenom
Kada na ročište za glavnu raspravu nisu pristupile obe strane, a uredno su pozvane tužba se smatra povučenom.
Povreda načela ne bis in idem
USTAVNO PRAVO
Povreda načela ne bis in idem
Vrhovni kasacioni sud nema zakonsku obavezu da ocenjuje da li je povređeno načelo ne bis in idem, ukoliko to nije istaknuto u zahtevu za zaštitu zakonitosti.
Pravo vlasništva na poslovnom prostoru
SUDSKA PRAKSA BOSNE I HERCEGOVINE
Pravo vlasništva na poslovnom prostoru
Nema povrede prava na pravično suđenje iz člana II/3.e) Ustava Bosne i Hercegovine kada je Vrhovni sud u konačnici potvrdio presudu drugostepenog suda kojom je odbijen apelantov tužbeni zahtjev kojim je tražio da se utvrdi da je apelant građenjem stekao pravo vlasništva na predmetnom poslovnom prostoru, imajući u vidu da je apelant nesavjestan graditelj, uz pozivanje na relevantne odredbe materijalnog prava, a dato obrazloženje ne ostavlja dojam bilo kakve proizvoljnosti u pogledu primjene materijalnog prava.
SPOREDNI TROŠKOVI KREDITA I PRAKSA EVROPSKOG SUDA PRAVDE – NKOSK
OGLEDI
OBLIGACIONO PRAVO
UDK:340.142:[347.447.63:336.717.5(4-672EU)
COBISS.SR-ID 70548233
SPOREDNI TROŠKOVI KREDITA I PRAKSA EVROPSKOG SUDA PRAVDE
– NKOSK
* Džebo Z. Peđa, advokat iz Beograda.
Rezime: U moru sporova između korisnika kredita i poslovnih banaka, koji se vode pred gotovo svim sudovima u Republici Srbiji, pored onih koji zauzimaju najviše prostora a tiču se troškova obrade kredita, jesu oni koji za predmet imaju troškove osiguranja kredita kod Nacionalne korporacije za osiguranje stambenih kredita sa hipotekom. Iako, što se tiče predmetnih sporova postoji ogromna sudska praksa svih sudova, preko prvostepenih, drugostepenih, pa i do samog Vrhovnog kasacionog suda, ovo pitanje i dalje ostaje nerešeno u konačnom smislu. Sagledavajući sveukupnu sudsku praksu, stiče se utisak da ista pati od nedostatka konačne slike, odnosno ista se nikako ne uklapa u teorijske osnove obligacionog prava, koja svoje uporište mora da ima i u praksi evropskog prava. Cilj ove analize je zapravo, da se kroz sudsku praksu nacionalnih sudova i praksu Evropskog suda pravde, da odgovor na postavljeno sporno pravno pitanje u sporovima u vezi sa troškovima osiguranja kredita (NKOSK). Zapravo, ovo je pokušaj, da se na prvi pogled komplikovani sporovi svedu na jednostavnu teorijsku osnovu koja daje odgovor ne samo na predmet ove analize već na sve sporove između korisnika i banaka.
Ključne reči: ugovor o kreditu, Evropski sud pravde (ESP), načelo transparentnosti, prosto jezičko tumačenje, načelo autonomije volje, Nacionalna korporacija za osiguranje stambenih kredita (NKOSK), troškovi osiguranja potraživanja, glavna i sporedna obaveza, preuzimanje ispunjenja, sredstvo obezbeđenja.