Obaveza izdržavanja deteta koje se redovno školuje
PORODIČNO PRAVO
Obaveza izdržavanja deteta koje se redovno školuje
Za sticanje prava na izdržavanje deteta koje se redovno školuje nije bitan status deteta kao redovnog ili vanrednog studenta, već je bitna okolnost da se školovanje odvija kontinuirano i bez velikih prekida, jer suština pojma „redovno školovanje“, nije samo u tome da dete ima status redovnog studenta (finansiranog iz budžeta ili samofinansirajućeg), već je relevantno da li dete izvršava svoje školske obaveze, što između ostalog, podrazumeva ne samo redovno prisustvo predavanjima i vežbama u upisanoj školskoj godini, već i davanje ispita.
PODSTREKAVANJE NA KRIVIČNA DJELA TERORIZMA: ODGOVORNOST I KAŽNJIVOST U MEĐUNARODNOM PRAVU I PRAVU BOSNE I HERCEGOVINE (II deo)
OGLEDI BOSNE I HERCEGOVINE
UDK: 343.341(497.6)
341.48:323.285
COBISS.SR-ID 117616649
PODSTREKAVANJE NA KRIVIČNA DJELA TERORIZMA: ODGOVORNOST I KAŽNJIVOST
U MEĐUNARODNOM PRAVU I PRAVU BOSNE I HERCEGOVINE (II deo)
* Prof. dr Vladimir M. Simović, tužilac Tužilaštva BiH i redovni profesor Fakulteta za bezbjednost i zaštitu Nezavisnog univerziteta u Banjoj Luci.
Rezime: U suzbijanju terorizma kao negativne krivičnopravne pojave i bezbjednosnog problema u međunarodnoj zajednici i nacionalnom krivičnom zakonodavstvu primjenjuju se različite mjere, sredstva i postupci od strane nadležnih organa. U tom sistemu mjera poseban značaj i ulogu imaju krivične sankcije. Njihovom primjenom se ostvaruju ciljevi generalne, odnosno specijalne prevencije prema učiniocima krivičnih djela terorizma, odnosno srodnih krivičnih djela. Među ovim krivičnim djelima se na specifičan način izdvajaju krivična djela gdje se saučesništvo u obliku podstrekavanja, podsticanja, vrbovanja ili nagovaranja drugog ili drugih lica na izvršenje krivičnih djela terorizma smatraju samostalnim inkriminacijama za koje su propisane posebne vrste – mjere kazni. Ovdje su, naime, pripremne radnje, odnosno prethodni stadijum za izvršenje terorizma predviđene kao samostalna radnja izvršenja bez obzira na to da li je do ovog krivičnog djela uopšte došlo ili moglo doći.
Cilj je ovako preduzetih radnji podstrekavanja drugih lica da oni (svi ili samo neki) učestvuju u izvršenju, pomaganju ili pridruživanju, dakle da postanu član bilo koje terorističke grupe. Iz toga se može zaključiti da na osnovu ovako preduzetih djelatnosti učinilac konkretnih krivičnih djela terorizma na osnovu njih donese odluku i nekom svojom djelatnošću potom učestvuje u izvršenju zakonom taksativno nabrojanih krivičnih djela terorizma.
Ključne riječi: terorizam, podstrekavanje, međunarodno pravo, Bosna i Hercegovina.
Rokovi za osporavanje punovažnosti testamenta
NASLEDNO PRAVO
Rokovi za osporavanje punovažnosti testamenta
Pravila o zastarelosti, tj. o prekidu i zastoju zastarelosti ne primenjuju se na rokove za podnošenje tužbe radi poništaja zaveštanja, jer se radi o prekluzivnim rokovima čijim protekom se gubi pravo da se osporava punovažnost testamenta.
Gubitak prava iz ugovora o osiguranju od autoodgovornosti
OBLIGACIONO PRAVO
Gubitak prava iz ugovora o osiguranju od autoodgovornosti
Vozač koji je upravljao motornim vozilom i u trenutku saobraćajne nezgode bio pod dejstvom alkohola, gubi prava iz ugovora o osiguranju od autoodgovornosti.
Privredni prestup iz člana 58. stav 1. tačka 15. Zakona o zaštiti i održivom korišćenju ribljeg fonda
PRIVREDNI PRESTUPI
Privredni prestup iz člana 58. stav 1. tačka 15. Zakona o zaštiti i održivom korišćenju ribljeg fonda
Pravno lice čini privredni prestup iz člana 58. stav 1. tačka 15. Zakona o zaštiti i održivom korišćenju ribljeg fonda, ako u ribolovnu vodu ispušta štetne i opasne materije ili na nju deluje drugim agensima koji narušavaju njene fizičke, hemijske i biološke odlike i time poremeti ustaljeni kvalitet vode i ugrožava opstanak riba, a sama činjenica nepostojanja sistema za sprovođenje otpadnih voda ne oslobađa od odgovornosti za navedeni privredni prestup.
Parnična sposobnost stranke
PROCESNO PRAVO
Parnična sposobnost stranke
Kad je u toku parničnog postupka, veštačenjem veštaka neuropsihijatra, utvrđeno da tužilja koja nema zakonskog zastupnika boluje od paranoidne šizofrenije, prvostepeni sud je bio dužan da od organa starateljstva zatraži da se postavi staratelj.
Dokazni postupak u krivičnom postupku
SUDSKA PRAKSA BOSNE I HERCEGOVINE
Dokazni postupak u krivičnom postupku
Nema povrede prava na pravičan postupak iz člana II/3.e) Ustava Bosne i Hercegovine i člana 6. Evropske konvencije za zaštitu ljudskih prava i osnovnih sloboda kada su sudovi zaključak o apelantovoj krivici za počinjeno krivično djelo donijeli nakon provedenog dokaznog postupka i primjenom relevantnih zakonskih odredbi, pri čemu su poštovane garancije pravičnog suđenja.
Ostavinski postupak i uput na parnicu
NASLEDNO PRAVO
Ostavinski postupak i uput na parnicu
Kada postoji osnov za ponavljanje ostavinskog postupka uput ostavinskog suda nije uslov za pokretanje parničnog postupka.
Presuda na osnovu priznanja
PROCESNO PRAVO
Presuda na osnovu priznanja
Sud neće doneti presudu na osnovu priznanja i kad su za to ispunjeni uslovi, ako nađe da se radi o zahtevu kojim stranke ne mogu da raspolažu.
Sticanje svojine održajem
STVARNO PRAVO
Sticanje svojine održajem
Za sticanje prava svojine održajem držalac mora biti savestan za sve vreme trajanja održaja, jer je savesnost državine osnovni uslov sticanja prava svojine vanrednim održajem, tako da nesavesna državina ne vodi sticanju prava svojine bez obzira na protek vremena.