Vraćanje stečenog bez osnova

OBLIGACIONO PRAVO

Vraćanje stečenog bez osnova

Kada se vraća ono što je stečeno bez osnova, moraju se vratiti plodovi i platiti zatezna kamata i to, ako je sticalac nesavestan, od dana sticanja, a inače od dana podnošenja zahteva.

Razbojništvo učinjeno od strane grupe

Nepotpuna pravna kvalifikacija kao bitna povreda postupka

PREKRŠAJNO PRAVO

Nepotpuna pravna kvalifikacija kao bitna povreda postupka

Nepotpuna pravna kvalifikacija prekršaja, usled izostavljanja upućivanja na materijalnu odredbu zakona i podzakonski akt koji konkretizuje obavezu, čini izreku presude nerazumljivom.

Prenos potraživanja iz ugovora o kreditu

OBLIGACIONO PRAVO

Prenos potraživanja iz ugovora o kreditu

Ugovorom o prenosu potraživanja ne menjaju se stranke iz glavnog posla, u konkretnom slučaju ugovora o kreditu, već i nakon prenosa potraživanja strane ugovornice iz ugovora o kreditu ostaju ustupilac i dužnik, pa ukoliko korisnik kredita zahteva raskid ugovora svoj zahtev mora uputiti prema banci sa kojom je potpisao ugovor, jer je banka koja je preuzela potraživanje suštinski preuzela samo pravo na naplatu potraživanja.

MONETIZACIJA KAZNE I USTAVNA OGRANIČENJA ZAKONODAVNE POLITIKE KAŽNJAVANJA U BOSNI I HERCEGOVINI (II deo)

OGLEDI: BOSNA I HERCEGOVINA

UDK: 343.8(497.6)
343.2.01(497.6)

MONETIZACIJA KAZNE I USTAVNA OGRANIČENJA ZAKONODAVNE POLITIKE KAŽNJAVANJA U BOSNI I HERCEGOVINI
(II deo)
* Filip Novaković, magistar prava, doktorand na Pravnom fakultetu Univerziteta u Zenici (područje: Krivično pravo). Dopisni član Bosnian-Herzegovinian American Academy of Arts and Sciences.

Rezime: Odluka Ustavnog suda Republike Srpske broj U-77/24 od 24. septembra 2025. godine predstavlja važan doprinos razvoju ustavnosudske prakse u Bosni i Hercegovini, jer reafirmiše materijalno shvatanje vladavine prava, jednakosti pred zakonom i individualizacije kazne. U osporenom članu 46a stav 3. Krivičnog zakonika RS, kojim je bila propisana obavezna zamjena kazne zatvora do jedne godine novčanom kaznom na zahtjev osuđenog, Sud je prepoznao povredu temeljnih ustavnih načela – prije svega pravne sigurnosti i zabrane diskriminacije po osnovu imovnog stanja. Odluka ukazuje na granice zakonodavne intervencije u sferi kaznene politike, te potvrđuje da sudska diskrecija u odmjeravanju kazne predstavlja ne samo procesnu već i ustavnu garanciju pravičnosti. Autor u radu analizira ustavnopravnu, krivičnopravnu i penološku dimenziju odluke, uz komparativni prikaz relevantne prakse ustavnih sudova i Evropskog suda za ljudska prava. Zaključuje se da odluka U-77/24 prevazilazi formalni okvir kontrole ustavnosti i afirmiše sud kao čuvara moralne racionalnosti zakonodavstva, čime doprinosi razvoju ustavne kulture i koncepta socijalne pravde u kaznenom sistemu Republike Srpske.
Ključne riječi: vladavina prava, jednakost pred zakonom, kaznena politika, individualizacija kazne, Ustavni sud Republike Srpske.

Prinudno izvršenje upravnog akta

UPRAVNO PRAVO

Prinudno izvršenje upravnog akta

Postupak prinudnog izvršenja upravnog akta sprovodi se prema izvršeniku – licu koje je bilo dužno da izvrši određenu obavezu.

Ponavljanje prekršajnog postupka

PREKRŠAJNO PRAVO

Ponavljanje prekršajnog postupka

Prekršajni postupak se može ponoviti ako okrivljeni stekne mogućnost da upotrebi odluku Evropskog suda za ljudska prava, kojom je utvrđena povreda ljudskog prava, a to je moglo da bude od uticaja na donošenje povoljnije odluke po okrivljenog.

Planski dokument

STVARNO PRAVO
Planski dokument

Kada planski dokument nije faktički sproveden ne može biti osnov za sticanje javne svojine.

Produženje pritvora

KRIVIČNO PRAVO

POSEBNI ZAKONI
Zakon o međunarodnoj pravnoj pomoći u krivičnim stvarima
Produženje pritvora

Pravilna je odluka prvostepenog suda da protiv okrivljenog produži pritvor koji mu je određen s obzirom da su bili ispunjeni uslovi za određivanje pritvora iz Zakona o međunarodnoj pravnoj pomoći.

Donošenje oslobađajuće odluke bez izvođenja svih dokaza