Utvrđivanje očinstva

PORODIČNO PRAVO

Utvrđivanje očinstva

Dete, bez obzira na uzrast, ima pravo da zna ko su mu roditelji, a tužbu radi utvrđivanja očinstva dete može podneti bez obzira na protek vremena.

Utvrđivanje očinstva deteta

PORODIČNO PRAVO
Utvrđivanje očinstva deteta

Zakonom je ustanovljena oboriva pretpostavka da se ocem deteta, koje je rođeno u braku, smatra muž majke deteta.

PAPARIGOPULOS PROTIV GRČKE

EVROPSKI SUD ZA LJUDSKA PRAVA

PAPARIGOPULOS PROTIV GRČKE
Prestavka br. 61657/16
30. VI 2022. godine

Aplikant je Joanis Doroteos Paparigopulos, grčki državljanin.
Predmet se tiče sudskog postupka za utvrđivanje očinstva aplikantove kćerke.
Pred Evropskim sudom aplikant navodi da je činjenica da mu nije pružena mogućnost da sam svojevoljno prizna očinstvo njegove kćerke – dok se podvrgnuo DNK testiranju – imala za posledicu da mu se ograniče njegova roditeljska prava. On tvrdi da su roditeljska prava ,,potpuna” samo u slučaju kada je roditeljstvo samovoljno priznato i da mu sudsko utvrđivanje očinstva, kojem se, kako kaže, protivio, ne dozvoljava da u potpunosti ostvaruje roditeljska prava ukoliko se oba roditelja o tome ne usaglase.
Pozivajući se na član 8 (pravo na poštovanje privatnog i porodičnog života) samostalno i u vezi sa članom 14 (zabrana diskriminacije), aplikant se žali da je bio diskriminiran vis-a-vis detetove majke.
Pozivajući se na član 6 (pravo na pravično suđenje), takođe se žali da dužinu postupka, koji je započet 2007. godine, a okončan je 2016. godine.
Evropski sud je primetio da domaće pravo aplikantu u relevantno vreme ne bi dopuštalo vršenje roditeljskog staranja čak i ako bi to bilo najbolje za interes deteta. Takođe, nije mogao dobiti sudski nalog da nadvlada majčino uskraćivanje pristanka na zajedničko roditeljsko staranje, iako nije osporila njegovo roditeljstvo. Po mišljenju Suda, Vlada nije na odgovarajući način objasnila zašto je bilo potrebno, u vreme nastanka događaja, da domaći zakon propiše takvu razliku u postupanju između očeva i majki dece rođene izvan braka i dece rođene u braku. Sud je smatrao da nije postojao razuman odnos proporcionalnosti između onemogućavanja aplikantovog vršenja roditeljskog staranja i cilja kojem se težilo, koji je trebalo da štiti najbolje interese dece rođene izvan braka.
Sud je dalje naveo da je postupak trajao devet godina i četiri mjeseca te da argumenti koje je iznela Vlada ne mogu objasniti takvo kašnjenje. S obzirom na pozitivnu obavezu postupanja sa posebnom pažnjom u takvim slučajevima, Sud je smatrao da se dužina postupka ne može smatrati razumnom. Sud je utvrdio kršenje člana 8. Konvencije.

Stranke u sporu radi osporavanja očinstva

PORODIČNO PRAVO

Stranke u sporu radi osporavanja očinstva

U sporu radi osporavanja očinstva stranke su dete, majka, muškarac koji se po zakonu smatra ocem i muškarac koji tvrdi da je otac deteta, pa se u tužbi moraju navesti sva ova lica, u suprotnom, ako tužilac u roku koji sud odredi ne proširi tužbu na sva lica koja moraju biti stranke u postupku ili se ta lica ne pridruže tužbi kao tužioci, smatraće se da je tužba povučena, a ako tužba bude vraćena sudu bez ispravke, sud će je odbaciti.

Spor radi utvrđivanja očinstva

PORODIČNO PRAVO

Spor radi utvrđivanja očinstva

Stupanjem majke deteta u parnicu u svojstvu tužilje uspostavljena je suparničarska zajednica između deteta, majke deteta i muškarca koga majka smatra ocem deteta, čime je otklonjen procesni nedostatak za meritorno rešavanje spora za utvrđivanje očinstva u situaciji kada tužbom prvobitno nisu bila obuhvaćena sva predviđena lica.

Tužba radi utvrđivanja očinstva

Utvrđivanje očinstva

PORODIČNO PRAVO

Utvrđivanje očinstva

Pravo deteta na podnošenje tužbe radi utvrđivanja očinstva vremenski nije ograničeno, a kada u sporu za utvrđivanje očinstvu tuženi nije više živ, tužba se podnosi protiv njegovih naslednika.

Osporavanje očinstva

PORODIČNO PRAVO

Osporavanje očinstva

Muškarac koji tvrdi da je otac deteta može podneti tužbu radi osporavanja očinstva muškarcu koji se po zakonu smatra ocem deteta u roku od godinu dana od dana saznanja da je on otac deteta, a najkasnije u roku od 10 godina od rođenja deteta.

Priznanje očinstva

PORODIČNO PRAVO

Priznanje očinstva

Izjava o priznanju očinstva, kao i izjava o saglasnosti sa priznanjem očinstva, ne može se opozvati.

Utvrđivanje i osporavanje očinstva

PORODIČNO PRAVO

Utvrđivanje i osporavanje očinstva

Za priznanje, utvrđivanje ili osporavanje očinstva merodavno je pravo države čiji je državljanin u vreme rođenja deteta bilo lice čije se očinstvo, odnosno materinstvo priznaje, utvrđuje ili osporava.