Zajednička imovina stečena u braku
PORODIČNO PRAVO
Zajednička imovina stečena u braku
Imovina stečena u braku smatra se zajedničkom imovinom i zakonska je pretpostavka da su udeli supružnika jednaki, a veći udeo jednog supružnika u sticanju zajedničke imovine zavisi od njegovih ostvarenih prihoda, vođenja poslova u domaćinstvu, staranja o deci, staranja o imovini, kao i drugih okolnosti od značaja za održavanje ili uvećanje vrednosti zajedničke imovine.
I z o b r a z l o ž e n j a:
Prema članu 171. stav 1. Porodičnog zakona, imovina koju su supružnici stekli radom u toku trajanja zajednice života u braku predstavlja njihovu zajedničku imovinu. Prema članu 176. stav 1. istog zakona smatra se da su supružnici izvršili deobu zajedničke imovine ako su u javni registar prava na nepokretnostima upisana oba supružnika kao suvlasnici na opredeljenim udelima. Stavom 2. istog člana je propisano da se smatra da je upis izvršen na oba supružnika i kada je izvršen na ime samo jednog od njih, osim ako nakon upisa nije zaključen pismeni sporazum supružnika o deobi zajedničke imovine odnosno bračni ugovor, ili je o pravima supružnika na nepokretnosti odlučiovao sud. Deobom zajedničke imovine u smislu ovog zakona, smatra se utvrđivanje suvlasničkog odnosno, supoverilačkog udela svakog supružnika u zajedničkoj imovini, propisuje član 177. Članom 180. navedenog zakona je propisano da ako supružnici ne mogu da se sporazumeju o deobi zajedničke imovine, deobu zajedničke imovine vrši sud (sudska deoba). Kod sudske deobe pretpostavlja se da su udeli supružnika u zajedničkoj imovini jednaki. Veći udeo jednog supružnika u sticanju zajedničke imovine zavisi od njegovih ostvarenih prihoda, vođenja poslova u domaćinstvu, staranja o deci, staranja o imovini, te drugih okolnosti od značaja za održavanje ili uvećanje vrednosti zajedničke imovine.
Vrhovni sud prihvata kao pravilno stanovište drugostepenog suda da je u pitanju zajednička imovina u smislu člana 171. stav 1. Porodičnog zakona, koji predviđa da se imovina stečena u braku smatra zajedničkom imovinom i zakonska pretpostavka da su udeli supružnika jednaki. Pravilan je zaključak drugostepenog suda da su predmetne nepokretnosti stečene za vreme trajanja braka iz sredstava ostvarenih tokom trajanja zajednice života, budući da su parnične stranke bile u bračnoj zajednici od 1977. godine, koja je prekinuta u kraćem periodu krajem 1982. godine, pa do 23. 3. 1983. godine, kada je brak formalno razveden, te nakon razvoda u istoj godini stranke nastavile zajednicu života kao vanbračnu zajednicu. Kod utvrđenog da je bračna zajednica parničnih stranaka trajala godinama pre sticanja predmetnih nepokretnosti ugovorom o kupoprodaji nepokretnosti od 28. 1. 1983. godine i da je ista nastavljena kao vanbračna zajednica i nakon formalnog razvoda braka, pravilan je zaključak da su predmetne nepokretnosti stečene zajedničkim radom parničnih stranaka u toku trajanja zajednice života, bez obzira na činjenicu da su nepokretnosti kupljene u vreme kraćeg privremenog prekida zajedice života, kada je tužilja u periodu od par meseci živela kod svog oca, imajući u vidu da su nepokretnosti kupljene od novca stečenog u toku trajanja braka i da nije reč o trajnom prekidu zajednice života, već privremenom kraćem prekidu, nakon kog su stranke uspostavile vanbračnu zajednicu i dobile troje dece.
Neosnovani su navodi revizije da predmetne nepokretnosti predstavljaju posebnu imovinu tuženog, jer je u postupku utvrđeno da su nepokretnosti stečene u toku trajanja braka. Tuženi nije dokazao da predmetne nepokretnosti predstavljaju njegovu posebnu imovinu, odnosno da je isključivo svojim radom i prihodima stekao sredstva za kupovinu imanja, zbog čega nema mesta primeni odredbe člana 168. stav 2. Porodičnog zakona. Stečena imovina je pribavljena iz akumulacije sredstava ostvarenih u toku trajanja braka i bračne zajednice.
(Presuda Vrhovnog suda, Rev. 3070/21 od 7. VI 2023)