Sticanje svojine dogradnjom, nadziđivanjem ili adaptacijom tuđeg ili suvlasničkog građevinskog objekta

STVARNO PRAVO

Sticanje svojine dogradnjom, nadziđivanjem ili adaptacijom tuđeg ili suvlasničkog građevinskog objekta

Dogradnjom, nadziđivanjem ili adaptacijom tuđeg ili suvlasničkog građevinskog objekta ne stiče se pravo svojine, ako zakonom ili ugovorom nije drugačije određeno.

I z o b r a z l o ž e n j a:
Revizijom se osporava pravni zaključak nižestepenih sudova da tužilac nema pravo susvojine na spornoj porodičnoj zgradi, odnosno pravo svojine na posebnom delu te zgrade – stanu u prizemlju. Ovaj zaključak izveden je iz utvrđenih činjenica (koje se revizijom ne mogu osporavati) da između tužioca i pravnog prethodnika tuženih nije postojao usmeni ugovor o zajedničkoj gradnji, kao pravnom osnovu za sticanje prava svojine građenjem u smislu člana 22. stav 1. Zakona o osnovama svojinskopravnih odnosa, niti ugovor po kojem će tužilac adaptacijom u stan prizemlja zgrade u svojini pravnog prethodnika tuženih (projektom predviđenog za garažu, podrumske prostorije, ostavu i vešernicu), steći pravo svojine na posebnom delu zgrade. Pobijane presude ne odstupaju od prakse sudova u istim ili bitno istovetnim činjeničnopravnim sporovima, izgrađenoj na načelnom stavu zajedničke sednice Saveznog suda, vrhovnih sudova i Vrhovnog vojnog suda od 23. 10. 1990. godine. Prema tom načelnom stavu, dogradnjom, nadziđivanjem ili adaptacijom tuđeg ili suvlasničkog građevinskog objekta ne stiče se pravo svojine ako zakonom ili ugovorom nije drugačije određeno. Izuzetno, dogradnjom ili nadziđivanjem posebnog dela zgrade savestan graditelj stiče pravo svojine na poseban deo zgrade samo ako je vlasnik zgrade znao za gradnju i nije se tome protivio (shodno članu 24. stav 1. Zakona o osnovama svojinskopravnih odnosa). Zbog toga ne postoji potreba da se o posebnoj reviziji tužioca odlučuje radi ujednačavanja sudske prakse, a ni radi novog tumačenja materijalnog prava primenjenog u ovom sporu. Izuzetak predviđen navedenim načelnim stavom u ovom sporu nije primenljiv, jer je tužilac izvršio radove na adaptaciji prizemnog dela porodične stambene zgrade kojima nije povećana njena površina, što je inače karakteristično za radove dogradnje ili nadziđivanja.
(Rešenje Vrhovnog kasacionog suda, Rev. 3518/21 od 14. IV 2022)